Kenmerken van de installatie

Ontwerper(s)

Jaspar

Installatie

oorspronkelijke installatie

Datum van ingebruikname

circa 1934

Juridisch statuut

Beschermd sinds 19 april 2007

Hoofd- of dienstlift

hoofdlift

Energie

elektrisch

Serienummer

890867

Aantal stopplaatsen

13

Nominale last (kg)

300

Aantal personen

4

Snelheid (m/s)

0,71

Type schacht

deels geopend schacht

Schachtwanden

smeedwerk
gaas
hout

Bordesdeuren
oude element(en)

metalen vouwhek

Geleiders

ijzeren ronde

Plaats van het tegengewicht

in een gemeenschappelijke schacht

Oproeknoppen

oude

Identificatieplaatjes

recente

Oude fabrieksmerken

neen

De kooi

Vorm van de kooi

vierhoekig

Kooimaterialen

houten eiken bewerkte glazen (bedrukt, gekleurd, afgeschuind)

Kooideur

metalen vouwhek

Bedieningsknoppenkast

oude

Oude fabrieksmerken

ja

Verlichting

recente plafondlamp

Kooiaccessoires

spiegel

Machinerie

Plaats van de machinerie

op het dak

Lier

recente motor
tractieschijf

Schakelbord

recent

Verdiepingskiezer

recent

Snelheidsbegrenzer

recente snelheidsbegrenzer

Metadata

Datum redactie fiche

Dinsdag 04 juli 2023

Auteur van de fiche

Céline Chéron

id

Urban : 253
lees meer

Beschrijving

Impossant art-decogebouw met appartementen, ontworpen door architect Marcel Peeters voor de projectontwikkelaars Lucien Kaisin en zijn zoon Gérard Kaisin (1930–1934). Het complex bood comfortabele en luxueuze appartementen voor een welgestelde bevolking, met onder meer afzonderlijke dienstcirculatie, ontvangstruimten, een vergaderzaal en gemeenschappelijke voorzieningen.

Het gebouw bestaat uit twee blokken: blok I met één ingang en blok II met twee ingangen. Elke ingang beschikte over twee liften (een hoofd- en een dienstlift). Enkel de hoofdliftIn het nederlands gebruiken we de term hoofdlift wanneer er in het gebouw ook een dienstlift aanwezig is.  in blok I is intact bewaard gebleven en geniet een beschermde status. Deze lift van het merk Jaspar bedient elf verdiepingen met telkens twee tot drie appartementen, evenals de begane grond en een entresol.

De bouwvergunning voor blok I werd verleend in 1931. De ontvangstruimten zijn bijzonder verzorgd uitgewerkt. De dubbelhoge inkomhal wordt verlicht door drie glas-in-loodramen en is verfraaid met twee monumentale muurschilderingen. De muren zijn afgewerkt met een beige marmeren plint, waarboven een geprofileerde eikenhouten lambriseringWandbetimmering, meestal bestaande uit paneelwerk, aangebracht tegen een binnenmuur (vaak het onderste gedeelte ervan); later ook in marmer, stucwerk, … is aangebracht. Een vlak, licht gekanteld plafond en een beige mozaïekvloer vervolledigen het decor.

Aansluitend op de inkomhal bevindt zich de vestibule, met de houten trap tegenover de toegangsdeur en centraal de originele Jaspar-lift. De lift werd op maat ontworpen in harmonie met het interieur van de hal: een houten lambrisering met lijstwerk, identiek aan die in de vestibule, rust op een marmeren sokkel. Deze bekleding omlijst en accentueert – van vloer tot plafond – de glas-in-looddeur die toegang geeft tot de dienstingang, de lift en het trappenhuis.

Het houten trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht. van de hoofdliftIn het nederlands gebruiken we de term hoofdlift wanneer er in het gebouw ook een dienstlift aanwezig is.  wordt eveneens verlicht door glas-in-loodramen; de bordessen1. Verhoogd platform vóór de ingang van een gebouw, bereikbaar via een aantal treden; - 2. Vloertje, boven aan of midden in een trap. zijn afgewerkt met parketvloeren. De gedeeltelijk open liftschacht is beveiligd met een ijzeren borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust., opgebouwd uit metalen kaders met een vierkant of ruitvormig raster, gevat in een raamwerkVast of bewegend houten of metalen omlijsting van een ruit binnen een kozijn. van metalen staven en verbonden door ovale ringen en kleine bolvormige elementen. Op de bovenverdiepingen bestaan de bordesdeuren uit een metalen kader met smeedijzeren krulwerk waarin het verdiepingsnummer is opgenomen.

Kenmerkend voor Jaspar zijn de vouwhekken van zowel de bordes- als de cabinedeuren, de deurstijlen uit twee licht uit elkaar geplaatste platte ijzers met bovenaan sierpunten, en de messing handgrepen. De oorspronkelijke oproepknoppen zijn bewaard gebleven; hun vormgeving verschilt tussen de begane grond en de bovenverdiepingen. Op alle verdiepingen is bovendien een originele vloerwijzer aanwezig. Een deel van het mechanisme bleef behouden, al zijn de oorspronkelijke wijzers verdwenen.

De liftkooi, uitgevoerd in gelakte eikenhouten panelen, getuigt van een verfijnde afwerking. De achterwand bevat twee afgeschuinde spiegels; in elke zijwand bevinden zich twee openingen met afgeschuind glas, die uitzicht bieden op het trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht.. Een plaquette met het handelsmerk van Jaspar en de bedieningskast met een oorspronkelijke messing plaat zijn eveneens bewaard gebleven.

De oorspronkelijke machinerieIn een ruimte onderaan of bovenaan de installatie, een samenstel van aandrijf- en besturingsapparatuur van de lift.  werd vervangen, maar enkele historische technische onderdelen zijn nog aanwezig, waaronder het tegengewichtVerbonden met de liftkooi aan de hand van tractiekabels en glijdend langs de verticale geleiders; het is meestal gemaakt van gietijzeren elementen (gietelingen). Het gewicht ervan is gelijk aan dat van een halfvolle liftkooi. Het biedt dus tegenwicht aan het gewicht van de liftkooi, waardoor minder energie nodig is om deze te verplaatsen.  en de vanginrichting boven op de liftkooi.

Deze lift is uitzonderlijk authentiek gebleven en bezit een belangrijke esthetische en historische waardeHet onroerend goed heeft een historische waarde : - als het getuigt van een bijzondere periode in de geschiedenis van de streek of de gemeente; - of als getuigenis van een periode en/of een zeldzame ontwikkeling van een periode (bv. tuinstad die representatief is voor een bouwwijze die werd toegepast in het kader van de grote bouwcampagnes na de Tweede Wereldoorlog; dorpskernen die de eerst.... Hij werd met grote zorg ontworpen en op hoogwaardige wijze geïntegreerd in de bijzonder rijk uitgewerkte gemeenschappelijke ruimten van het gebouw.